برق. قدرت. کنترل. الکترونیک. مخابرات. تاسیسات.

دایره المعارف تاسیسات برق (اطلاعات عمومی برق)

با تشکر از مهندس حسن محمودی

مقدمه:

 با وجود بالغ بر ده سال از اجباری شدن استاندارد آسانسور می گذرد متاسفانه به علت آگاهی نداشتن نصابان آسانسور از استاندارد و نداشتن مدیر فنی آشنا با استاندارد و كنترل كیفیت متاسفانه هنوز اشتباهات و عدم تطابق هایی زیادی در بازرسی آسانسور هستیم.
 1- چاه آسانسور:
در استاندارد 6063-1 مقررات ساختمان ونصب آسانسور های برقی بند5 است مهمترین عدم تطابق هایی در این قسمت مشاهده می شود:
1- پوشش در دیواره چاه آسانسور بعضا استفاده می شود از مواد گرد وغبارزاست و سقف چاه آسانسور دارای پوشش با مواد اشتعال زا باقیمانده در مرحله بتن ریزی ساختمان است كه بند 5-3 دیواره ها و كف و سقف چاه باید دارای شرایط زیر باشند:
1- از مواد نسوز و با دوامی ساخته شوند كه عامل گرد وغبا نباشند
2- دارای پایداری مكانیكی كافی باشند.

دومین اشتباه و سهل انگاری نصابان آسانسور در ویژگی چاه آسانسور  انجام میدهند :وجود حفره و روزنه در پوشش دیواره چاه  كف و سقف می باشد كه طبق بند 5-2-1 استاندار د 6303-1 داریم:  هر چاه { آسانسور}  باید دیواه های بدون روزنه كف و سقف ، همانگونه در 5-3 ( به قسمت اول مراجعه شود) تعریف شده است ، باشد.
تنها چاههای باز مجاز عبارتنداز:
الف- محل نصب درهای طبقات
ب- محل نصب درهای بازرسی و اضطراری چاه و دریچه های بازدید
ج- دریچه های خروج گاز و دود در هنگام آتش سوزی
ت- دریچه های تهویه
ث- سوراخهای باز دائمی بین چاه و موتورخانه یا اطاقهای فلكه
دربند 5-4-2 استاندارد نیز نثر صریح مقررات اسانسور می گوید: كل مجموعه درهای طبقات و دیواره یا بخشی از دیواره ها كه درسمت ورودی كابین قرار می گیرند بجز ناحیه ای كه درب عمل می كند، باید بدون روزنه باشند
نصابان باید بدانند دیواره چاه حتی نباید یك روزنه به قطر 1 میلی مترداشته باشد.

 عدم تطابق دیگری در بازرسی آسانسور در چاهک آسانسور دیده می شود  کف چاهک آسانسور صاف و هموار نیست که بند 5-7-3-1 استاندارد6303-1 در نثر آن نوشته شده است: چاهک پایین ترین قسمت چاه است که کف آن بایدصاق  و تقریباً تزار باشد، به استثنا نقاطی که ضربه گیرها و پایه ریلها و وسایل مکش آب نصب شده اند.

همچنین  عدم استفاده از کلید قارچی دارای شرایط استاندارد که اکثر نصابان در انتخاب مکان این کلید ایمنی اشتباه  می کنند که امکان دسترسی آسان از داخل یا خارج چاهک به این کلید وجود ندارد و همچنین بعضی از نصابان از کلید ها خارج از استاندارد استفاده می کنند:

در بند 5  -7-3-4 رعایت موارد زیر در چاهک الزامی است:

کلیدی که باز شدن در چاهک جهت توقف و نگهداشتن آسانسور در دسترس باشد، و از لحاظ ایمنی حالت ایمنی حالت روشن و خاموش کلید باید مشخص باشدو همچنین طبق 15-7 استاندارد 6303-1 کلید قارچی  باید نزدیک یا روی کلید توقف در چاهک باید کلمهٌ توقفspot  در جایی نصب شود که احتمال بروز خطا در هنگام استفاده رخ ندهد

یکی از بیشترین عدم تطابق ها که نصابان آسانسور، سازندگان وبرقکاران و مالکان ساختمان در چاه آسانسور مرتکب می شوند نصب سیم ها و لوله های غیر مرتبط اضافی در چاه آسانسور است  ومتا سفانه بعضی از نصابان ناآگاه متعقدند که لوله مانند هواکش ممنوعیت  جهت استفاده در چاه ندارد وهمانطور دربند5-8 خواهید دید استفاده از اینگونه  لوله ها نیز    مغایر استاندا رد  1-6303 استاندارد آسانسور الکتریکی است.

طبق 5-8 چاه آسانسور باید کاربرد انحصاری برای آسانسور داشته باشد. این بند با تیتر زیر آغاز شده است:

5- 8 کاربرد انحصاری چاه آسانسور

فضای چاه باید منحصراً برای آسانسور باشد و نباید حاوی کابلها و ابزار وچیزهای دیگر باشد، مگر برای خود آسانسور .اما چاه ممکن است دارای سیستم گرمایش خاص خود باشد، این گرمایش نباید بطور مستقیم از آب داغ و بخار تامین شود.  همچنین هر گونه ابزار کنترل و تعدیل باید بیرون از چاه قرار گیرد.

  عدم تطابق دیگری به وفور در نصب آسانسور دیده می شود در نصب چراغ های تونلی جهت روشنایی چاه آسانسور است به علت عدم آگاهی در نصب مکان چراغ های تونلی است که اکثر نصابان اولین و آخرین چراغ   تونلی در فاصله 0.5 متری از کف چاهک و 0.5 متری از سقف چاه آسانسور نصب نمی کنند .  دربند 5-9 به صراحت در مورد روشنایی چاه آسانسور نشده است :

چاه باید به روشنایی دائمی الکتریکی مجهز باشد بطوریکه در اثناء تعمیرات یا سرویس ، حتی زمانیکه همه درها بسته اند روشن باشد. این روشنایی باید توسط یک لامپ در حداکثر نیم متر از بالاترین و پایین ترین نقاط چاه و در میان چاه نیز هر حداکثر 7 متری یک لامپ، به شرط آنکه این تعداد لامپ روشنایی کافی را ایجاد نمایند،  تامین گردد.

 و اشتباه خیلی بزرگ عده ای از نصابان در مورد تامین برق چراع های تونلی انجام می دهند ، عدم تامین روشنایی چراغ تونلی  به صورت مستقل از کلید اصلی آسانسور( کلید صفرو یک جعبه سه فاز) است. در بندهای 13- 4-1 و 13-6-1 استاندارد1-6303به صراحت عنوان شده است :

1-4-13:در موتورخانه ها، برا هر آسانسور باید یک کلید اصلی موجودباشد. این نباید تغذیه مدارهای به شر زیر قطع نماید:

الف- روشنایی کابین

ب-پزیز نصب شده روی سقف کابین

پ- روشنایی موتورخانه

ت- پریز موتورخانه

ث- روشنایی چاه آسانسور

ج- زنگ اخبار

و طبق بند 13-6-1  تغدیه چراغ های تونلی باید سیستم محرکه مستقل باشد ویاقبل از کلید صفر و یک جعبه سه فاز قرارگیرد و نوشتار این بند می خوانیم:

تغذیه برق روشنایی کابین، چاه و اطاقهای فلکه ها و موتورخانه باید از تغذیه سیستم محرکه مستقل باشند.این عمل می تواند یا بوسیله یک مدار جداکانه و یا از طریق اتصال به خط تغذیه سیستم محرکه قبل از ورود به کلید اصلی انجام گیرد.

 

این‌ استاندارد مربوط‌ به‌ آسانسورهای‌ تازه‌ نصب‌ شد‎ه دائمی‌ است‌ كه‌ دارای‌ طبقات‌ توقف‌ معینی‌ بوده‌ و كابین‌ آن‌ برای‌ حمل‌ و نقل‌ اشخاص‌ و/ یا كالا طراحی‌ شده‌ و توسط‌ طنابهای‌ فولادی‌ و یا زنجیر(ها) آویزان‌ میباشد و یا توسط‌ جك‌ (ها) نگاه‌ داشته‌ میشود و همچنین،‌ حداقل‌ در قسمتی‌ ، بین‌ ریل‌های‌ عمودی‌ و یا ریلهایی‌ كه‌ كمی‌ از راستای‌ قائم‌ منحرف‌ هستند حركت‌ میكند. (برای‌ وسایلی‌ كه‌ انحراف‌ از راستای‌ قائم‌ ریلهای‌ راهنما در آنها از ْ15 بیشتر باشد، این‌ استاندارد میتواند بعنوان‌ استاندارد پایه، ‌ مفید باشد.

این‌ استاندارد شامل‌ آسانسورهایی‌ كه‌ در زیر ذكر شده‌اند نمی‌شود.

آسانسورهای‌ دنده‌ شانه‌ای‌، آسانسورهایی‌ پیچی‌، آسانسورهای‌ معدن‌، بالابرهای‌ قفسه‌ای‌ خودكار، بالابرهای‌ تئاتری‌، بالابرهای‌ پرشی‌، بالابر ساختمانی‌ و كارگاهی‌، بالابرهای‌ كشتی‌، سكوهای‌ اكتشاف‌ یا حفاری‌ كه‌ در دریا بكار میروند.

هر چند این‌ استاندارد را می‌توان‌ عملاً به‌ عنوان‌ مبنای‌ مفیدی‌ بكار برد، اما این‌ استاندارد در موارد ذیل‌ بكار گرفته‌ نمیشود:

الف‌ - آسانسور خصوصی‌ كه‌ در ساختمان‌ برای‌ همه‌ افراد در دسترس‌ نمیباشد. به‌ شرطی‌ كه‌ استاندارد ویژه ای در مورد آن نوع‌ آسانسور وضع‌ شده‌ باشد.

ب‌ - بالابرهایی‌ كه‌ فقط‌ به‌ دو طبقه‌ خدمات‌ رسانی‌ میكنند و خاص‌ افراد معلول‌ بوده‌ و طول‌ مسیر حركت‌ آنها بیش‌ از 4 متر و سرعت‌ آنها بیش‌ از ۱ متربرثانیه‌ نباشد و حركت‌ كابین‌ آنها نیازمند فشار دائم‌ بر دكمه‌ باشد.

بكارگیری‌ موارد خاصی‌ در جاهایی‌ كه‌ فضا اجازه‌ نمی‌دهد همچون‌ موارد ذیل‌ لازم‌ نیست‌:

الف‌ - آسانسورهایی‌ كه‌ قبلاً نصب‌ شده‌اند و‌ در حال‌ حاضر قرار است‌ كه‌ این‌ استاندارد در مورد آنها اجرا شود.

ب‌ - انجام‌ تغییرات‌ مهم‌ (ضمیمه‌ ث‌) درباره‌ آسانسورهایی‌ كه‌ قبل‌ از تصویب‌ این‌ استاندارد نصب‌شده‌اند.

دامنـه‌ كاربرد

این‌ استاندارد مربوط‌ به‌ آسانسورهایی‌ است‌ كه‌ كابین‌ آنهابوسیله‌ طنابهای‌ فولادی‌ آویخته‌ شده‌ و توسط‌ موتور برقی‌ به‌ حركت‌ در می‌ آیند و نقل‌ و انتقال‌ صورت‌ می‌ پذیرد. در آسانسورهایی‌ كه‌ منحصراً برای‌ حمل‌ و نقل‌ كالا بكار می‌ رود، چنانچه‌ ابعاد كابین‌ آنها ورود افراد را امكانپذیر سازد،باید در رده‌بندی‌ آسانسورهای‌ مسافربر قرارگیرند و درزمره‌ آسانسورهای‌ خدماتی‌ قرارندارند .

مراجع‌

مدارك‌ الزامی‌ زیر حاوی‌ مقرراتی‌ است‌ كه‌ در متن‌ این‌ استاندارد به‌ آنها ارجاع‌ داده‌ شده‌ است‌. بدین‌ ترتیب‌ آن‌ مقررات‌ جزئی‌ از این‌ استاندارد محسوب‌ می‌شود. در مورد مراجع‌ دارای‌ تاریخ‌ چاپ‌ و یا تجدیدنظر، اصلاحیه‌ها و تجدیدنظرهای‌ بعدی‌ این‌ مدارك‌ موردنظر نیست‌. با این‌ وجود بهتر است‌ كاربران‌ ذینفع‌ این‌ استاندارد، امكان‌ كاربرد آخرین‌ اصلاحیه‌ها و تجدیدنظرهای‌ مدارك‌ الزامی‌ زیر را مورد بررسی‌ قرار دهند. در مورد مراجع‌ بدون‌ تاریخ‌ چاپ‌ و یا تجدیدنظر، آخرین‌ چاپ‌ و یا تجدیدنظر آن‌ مدارك‌ الزامی‌ ارجاع‌ داده‌ شده‌ مورد نظر است‌.

استفاده‌ از مراجع‌ زیر برای‌ كاربرد این‌ استاندارد الزامی‌ است‌ :

CEN/CENELEC standards

EN 294 1992 Safety of machinery - Safety distances to prevent danger zones

danger zones being reached by the upper limbs

EN 1050 Safety of machinery - Principles for risk assessment

EN 10025 Hot rolled products of non alloy structural steels - technical delivery conditions

EN 50214 Flexible cables for lifts

EN 60068-2-6 Environmental testing - part 2 : Tests - Test Fc : Vibration(sinusoidal)

EN 60068-2-27 Basic environmental testing procedures - part 2 : Tests – Test Ea and guidance : Shock

Basic environmental testing procedures - Part 2 : Tests – Test Eb and guidence Bump

EN 60249-2-2 Base materials for printed circuits - Part 2 : Specifications - Specification

Nْ 2 : Phenolic cellulose paper copper - clad laminated sheet, economic quality

EN 60249-2-3 Base materials for printed circuits - Part 2 : Specifications - Specification

Nْ 3 : Epoxyde cellule paper copper - clad laminated sheet of flammability (vertical burning test)

EN 60742 Isolating transformers and safety isolating transformers - Requirements

EN 60947-4-1 LOW - voltage switchgear and controlgear - Part 4 : Contactors and motor –

starters - section 1 : Electromechanical contactors and motor - starters

EN 60947-5-1 LOW - voltage switchgear and controlgear - Part 5 : Control circuit devices

and switching elements - section 1: Electromechanical control circuit devices

EN 60950 Safety of information technology equipment, including electrical business

equipment

EN 62326-1 Printed boards - Part 1 : Generic specification

EN 1201-5 1998 Electromagnetic compatibility - Product family standard for lifts , escalators

and passenger conveyors - Emission

EN 12016 1998 Electromagnetic compatibility - Product family standard for lifts , escalators

and passenger conveyors - Immunity

prEN 81-8 1997 Fire resistance tests of lift landing doors - method of test and evaluation.

IEC Standards

IEC 60664-1 Insulation co-ordination for equipment within low-voltage systems – Part

1 : Principles, requirements and tests

IEC 60747-5 Semiconductor devices - Discrete devices and integrated circuits – Part 5 :

Optoelectronic devices

CENELEC Harmonization Documents

HD 21.1 S3 Polyvinyl chloride insulated cables of rated voltages up to and including 450/750

V - Part 1 : General requirements

HD 21.3 S3 Polyvinyl chloride insulated cables of rated voltages up to and including 450/750

V - Part 3 : Non-sheathed cables for fixed wiring

HD 21.4 S2 Polyvinyl chloride insulated cables of rated voltages up to and including 450/750

V - Part 4 : Sheathed cables for fixed wiring

HD 21.5 S3 Polyvinyl chloride insulated cables of rated voltages up to and including 450/750

V - Part 5 : Flexible cables (cords)

HD 22.4 S3 Rubber insulated cables of rated voltages up to and including 450/750 V - Part 4 :

Cords and flexible cables

HD 214 S2 Method for determining the comparative and the proof tracking indices of solid

insulating materials under moist conditions

HD 323.2.14 S2 Basic environmental testing procedures - Part 2 : Tests - Test N : Change of

tempreature

HD 360 S2 Circular rubber insulated lift cables for normal use

HD 384.4.41 S2 Electrical installations of buildings - Part 4 : Protection for safety - chapter 41 :

Protection against electric shock

HD 384.5.51 S1 Electrical installations of buildings - Part 5 : selection and erection of electrical

equipment - chapter 54 : earthing arrangements and protective conductors

HD 384.6.61 S1 Electrical installations of buildings - Part 6 : verification - chapter 61 : lnitial

verification

ISO Standards

ISO 7465 1997 Passenger lifts and service lifts - Guide rails for lifts and counterweights - T type

3 - اصطلاحات‌ و تعاریف‌

در این‌ استاندارد اصطلاحات‌ با تعاریف‌ زیر بكار برده‌ میشود. برای‌ احتراز از تكرار، اصطلاحات‌ به‌ ترتیب‌ حروف‌ الفبایی‌ و نه‌ بر طبق‌ نوع‌ تجهیزاتی‌ كه‌ در آنها بكار رفته‌، ذكر شده‌ اند.

3 ـ 1 آسانسور

دستگاهی‌ است‌ دائمی‌ كه‌ برای‌ جابجایی‌ اشخاص‌ یا كالا، بین‌ طبقات‌ ساختمان‌ بوده‌ و در طبقات‌ مشخصی‌ عمل‌ می‌نماید. دارای‌ كابینی‌ است‌ كه‌ ساختار، ابعاد و تجهیزات‌ آن‌ به‌ اشخاص‌ بسهولت‌ اجازه‌ استفاده‌ می‌دهد ومیان‌ ریلهای‌ منصوبه‌ عمودی‌ با حداكثر انحراف‌ 15 درجه‌ حركت‌ می‌كند .

3 ـ 2 آسانسور با رانش‌ مثبت‌ (وینچی‌ )

نوعی‌ آسانسور است‌ كه‌ با زنجیر یاطناب‌ فولادی‌ آویزان‌ شده‌ و نیروی‌ رانش‌ بطریقی‌ بغیر از اصطكاك‌ به‌ آن‌ وارد می‌ شود.

3 ـ 3 آسانسور با سیستم‌ محركه‌ كششی‌

آسانسوری‌ خدماتی‌ است‌ كه‌ بواسطه‌ اصطكاك‌ بین‌ فلكه‌ رانش‌ و طنابهای‌ فولادی‌ حركت‌ می‌كند.

3 ـ 4 آسانسور حمل‌ بار و مسافر

آسانسوری‌است‌ كه‌ برای‌ حمل‌ و نقل‌ كالا طراحی‌ شده‌است‌ ومعمولا" عمل‌ حمل‌ و نقل‌ بهمراه‌ افراد صورت‌ می‌ گیرد.

3 ـ 5 آسانسور خدماتی‌

آسانسوری‌ دائمی‌ است‌ كه‌ برای‌ جابجایی‌ كالا بین‌ طبقات‌ ساختمان‌ میباشد و درطبقات‌ مشخصی‌ عمل‌ می‌كند ، دارای‌ كابینی‌ است‌ كه‌ ابعاد آن‌ به‌ اشخاص‌ اجازه‌استفاده‌ رانمیدهد و در میان‌ ریلهای‌ منصوبه‌ عمودی‌ و با حداكثر 15 درجه‌انحراف‌ ، حركت‌ میكند. ابعادی‌ كه‌ كابین‌ را برای‌ افراد غیرقابل‌ استفاده‌ میكند، نباید از مقادیر زیر بیشتر شود:

الف‌ - مساحت‌ كف‌ كابین‌ ۰۰/۱ مترمربع‌

ب‌ - عمق‌ ۱ متر

ج‌ - ارتفاع‌ ۲۰/۱ متر

ارتفاع‌ بیش‌ از ۲۰/۱ متر كل‌ كابین‌ ،بشرطی‌ مجاز میباشد كه‌ كابین‌ شامل‌ چند طبقه‌ ثابت‌ باشد بنحوی‌ كه‌ ارتفاع‌ هر یك‌ از طبقات‌ از ۲۰/۱ متر تجاوز ننماید.

3 ـ 6 آسانسور خدماتی‌ با رانش‌ مثبت‌ (وینچی‌)

نوعی‌ آسانسور خدماتی‌ است‌ كه‌ با زنجیر یاطناب‌ فولادی‌ آویزان‌ شده‌ و نیروی‌ رانش‌ بطریقی‌ بغیر از اصطكاك‌ به‌ آن‌ وارد می‌ شود.

3 - 7 آسانسور خدماتی‌ با سیستم‌ محركه‌ كششی‌

آسانسوری‌ است‌ خدماتی‌ كه‌ به‌ واسطه‌ اصطكاك‌ بین‌ فلكه‌ رانش‌ و طنابهای‌ فولادی‌ حركت‌ می‌ كند .

3 ـ 8 آسانسور خودرو بر ساختمانهای‌ خصوصی‌

آسانسوری‌ كه‌ اتاقك‌ آن‌ ابعاد مناسبی‌ برای‌ جابجایی‌ خودروهای‌ سواری‌ داشته‌ وطراحی‌ آن‌ امكان‌ این‌ جابجایی‌ را بدهد.

3 ـ 9 استفاده‌ كننده‌

به‌ هرشخصی‌ كه‌ از خدمات‌ آسانسوراستفاده‌ میكند گفته‌ می‌ شود .

3 - 10 بار اسمی‌( ظرفیت‌ مفید)

ظرفیت‌ یا باری‌ است‌ كه‌ قطعات‌ و تجهیزات‌ آسانسوربر آن‌ اساس‌ ساخته‌ شده‌ و فروشنده‌ عملكرد تعریف‌ شده‌ آسانسور را تحت‌ آن‌ بار تضمین‌ نموده‌است‌ .

3 - 11 ترمز ایمنی

مكانیزمی‌ است‌ كه‌ بتوسط‌ گاورنر ( سیستم كنترل كننده سرعت بالا) در لحظه‌ افزایش‌ سرعت‌ بیش‌ از حد مجاز فعال‌ شد ه‌ و با قفل‌ شدن‌ روی‌ ریلهای‌ راهنمای‌ كابین‌ یا وزنه‌تعادل‌ آنهارا متوقف‌ مینماید و شامل‌ انواع‌ زیرمیشود:

3-11-1 ترمزایمنی‌ لحظه‌ای‌

نوعی‌ ترمز ایمنی‌ است‌ كه‌ با قفل‌ شدن‌ سریع‌ روی‌ ریلهای‌ راهنماباعث‌ توقف‌ كابین‌ ویا وزنه‌ تعادل‌ (با شتاب‌ منفی‌ بسیار زیاد) می‌ شود.

3-11-2 ترمزایمنی‌ با اثر ضربه‌ گیر

نوعی‌ ترمز ایمنی‌ است‌ كه‌ با قفل‌ شدن‌ به‌ ریلهای‌ راهنما بطور سریع‌ عمل‌ میكند ولی‌ واكنش‌ در كابین‌ یا وزنه‌ تعادل‌ بوسیله‌ ضربه‌گیر تعدیل‌ می‌شود.

3-11-3 ترمز ایمنی‌ تدریجی ‌

نوعی‌ ترمز ایمنی‌ است‌ كه‌ سیستم‌ آن‌ در اصطكاك‌ با ریلهای‌ راهنما به‌ شكلی‌ عمل‌ مینماید كه موجب‌ شتاب‌ منفی‌ (تعریف‌ شده‌) كمتری‌ می‌ گردد.

3 ـ 12 چاه‌

فضایی‌ كه‌ در آن‌ كابین‌ و وزنه‌ تعادل‌ (درصورت‌ وجود) حركت‌ می‌ كند. این‌ فضا به‌ كف‌ چاهك‌ ،دیوارها و سقف‌ محدود میگردد .

3 ـ 13 چاهك‌

بخشی‌ از چاه‌ است‌ كه‌ در زیر پایین‌ ترین‌ طبقه‌ آسانسور قرار دارد.

 

3 ـ 14 حداقل‌ بار گسیختگی‌ طناب‌ فولادی‌

عبارت‌ است‌ از حاصل‌ ضرب‌ مربع‌ قطر اسمی‌ طناب‌ فولادی‌ (بر حسب‌ متر مربع‌ ) و مقاومت‌ كششی‌ اسمی‌ سیمها (بر حسب‌ نیوتون‌ بر میلیمتر مربع‌) و یك‌ ضریب‌ مناسب‌ برای‌ نوع‌ ساختار آنها (ISO 2532 ) .

بارمؤثر گسیختگی‌ در آزمون‌ پارگی‌ نمونه‌ طناب‌ فولادی‌ با استفاده‌ از روش‌ تعریف‌ شده‌ باید معادل‌ كمترین‌ بار گسیختگی‌ تعیین‌ شود.

3 ـ 15 ریل‌ راهنما

اجزایی‌ صلب‌ هستند كه‌ برای‌ هدایت‌ كابین‌ ویا وزنه‌ تعادل‌ تعبیه‌ میشوند .

3 ـ 16 سرعت‌ اسمی‌

حداكثر سرعت‌ كابین‌ هنگام‌ حركت‌ عادی‌ را سرعت‌ اسمی‌ می‌ گویند .

3 ـ 18 سیستم‌ محركه‌ آسانسور

سیستمی‌ است‌ شامل‌ موتوری‌ كه‌ آسانسور را به‌ حركت‌ در آورده‌ ویااز حركت‌ باز می‌ دارد.

3 ـ 19 شخص‌ آموزش‌ دیده‌ مجاز

شخصی‌ است‌ كه‌ از سوی‌ افراد مسئول‌ نصب‌ آسانسور ، آموزشهای‌ لازم‌ را برای‌ استفاده‌ از آسانسور و كمك‌رسانی‌ اولیه‌ دیده‌ باشد .

3 ـ 20 ضربه‌ گیر

وسیله‌ ای‌ است‌ برای‌ جلوگیری‌ از برخورد ناگهانی‌ كابین‌ و یا وزنه‌ تعادل‌ با كف‌ چاهك‌ می‌ باشد. انواع‌ آن‌ برحسب‌ میزان‌ سرعت‌ و ظرفیت‌ و طراحی‌ آسانسور، وجود دارند .

3 ـ 21 طناب‌ ایمنی‌

طنابی‌ فولادی‌ است‌ كه‌ به‌ مكانیزم‌ ایمنی‌ كابین‌ یا وزنه‌ تعادل‌ متصل‌ می‌ گردد تادر هنگام‌ سرعت‌ غیر مجاز و یا قطع‌ سیستم‌ تعلیق‌، مكانیزم‌ ترمز ایمنی‌ را فعال‌ سازد.

3 ـ 22 گاورنر (كنترل‌ كننده‌ مكانیكی‌ سرعت‌ بیش‌ از مقدار تعیین شده )

وسیله‌ ای‌ است‌ كه‌ وقتی‌ آسانسور به‌ هر دلیل‌ به‌ سرعتی‌ بیش‌ از مقدار تعیین‌ شده‌ می‌ رسد ، فعال‌ شده‌ و ضمن‌ قطع‌ جریان‌ برق‌ موتور ،عملكرد سیستم‌ ترمز ایمنی‌ را سبب‌ می‌ شود .

3 ـ 23 كابین‌ (اتاقك‌) آسانسور

بخشی‌ از آسانسور كه‌ شبیه‌ اتاقك‌ بوده‌ و مسافران‌ ویا بار ، در داخل‌ آن‌ قرار گرفته‌ و جابجا می‌ شوند.

3 ـ 24 قاب‌ یا یوك‌

كادری‌ فلزی‌ است‌ كه‌ كابین‌ یا وزنه‌ های‌ تعادل‌ از طریق‌ آن‌ به‌ سیستم‌ تعلیق‌ متصل‌ می‌ گردد .این‌ قاب‌ میتواند با دیوارهای‌ كابین‌ یكپارچه‌ باشد .

3 ـ 25 محافظ‌ پا (سینی‌ زیر در)

صفحه‌ قائم‌ مسطح‌ با لبه‌ شیبداری‌ است‌ كه‌ در زیر آستانه‌ درب‌ طبقه‌ یا ورودی‌ به‌ كابین‌ نصب‌ می‌ شود .

3 ـ 26 مساحت‌ مفید كابین‌

اندازه‌ سطح‌ مقطع‌ كابین‌ كه‌ در ارتفاع‌ یك‌ متری‌ از كف‌ كابین‌ بدون‌ در نظر گرفتن‌ فضایی‌ كه‌ دستگیره‌ها اشغال‌ میكنند اندازه‌ گیری‌ میشود. در صورتی‌ كه‌ كابین‌ بدون‌ در باشد ، محفظه‌ ای‌ بعمق‌ 1/0 متر در جلوی‌ آستانه‌ هر كابین‌ از مساحت‌ مفید حذف‌ میشود .

3 ـ 27 مسافر

هر شخصی‌ كه‌ با آسانسور جابجا می‌ شود .

3 ـ 28 منطقه‌ باز شو قفل‌

منطقه‌ ای‌ است‌ در بالا و پایین‌ سطح‌ توقف‌ كه‌ وقتی‌ كف‌ كابین‌ در آن‌ منطقه‌ باشد ،درهای‌ مربوطه‌ قابلیت‌ بازشدن‌ از حالت‌ قفل‌ را مییابند .

3 ـ 29 موتورخانه‌

اتاقی‌ است‌ كه‌ ماشین‌ یا ماشینهای‌ سیستم‌ محركه‌ و یا تجهیزات‌ مربوطه‌ در آن‌ قراردارند .

3 ـ 30 هم‌ سطح‌ سازی

عملی‌ است‌ كه‌ بمنظور افزایش‌ دقت‌ تراز بودن‌ كف‌ كابین‌ با كف‌ طبقه‌ در هنگام‌ توقف‌ ،انجام‌ می‌ پذیرد .

3 - 31 هم‌ سطح‌ سازی‌ مجدد


عملی‌ است‌ كه‌ بعد از توقف‌ آسانسور ،برای‌ آنكه‌ سطح‌ توقف‌ در طول‌ بارگیری‌ یا تخلیه‌ هم‌ تراز بماند ،انجام‌ شده‌ و در صورت‌ لزوم‌ هم‌ سطح‌ سازی‌ مجدد صورت‌ می‌ گیرد

 

4- نمادهاو اختصارات‌

4 - 1 یكاها واحدها بر حسب‌ واحدهای‌ بین‌المللی‌ در سیستم‌ SI انتخاب‌ شده‌اند.

4 - 2 نمادها

جدول نمادها و اختصارات

كمیت ها به ترتیبی كه در متن آمده است

نماد

یكا

سرعت اسمی

V

m/s

مجموع جرم كابین خالی و آن قسمتی از جرم كابلهای آویزان كه متحرك می باشند و اجزاء جبرانی دیگر آویزان از كابین

P

Kg

بار اسمی (جرم)

Q

Kg

نسبت نیروی ایستایی بزرگتر به كوچكتر در قسمتهایی از طناب فولادی كه در دو طرف فلكه كشش قرار دارند

(1)

ضریبی كه بستگی به شتاب (چه كاهش سرعت چه افزایش سرعت ) و شرایط مشخص نصب ، دارد.

(1)

شتاب جاذبه در سقوط آزاد

gn

m/s2

شتاب منفی كابین در اثر ترمز

a

m/s2

پایه لگاریتم طبیعی

e

(1)

ضریبی است كه بستگی به تغییرشكل مقطع شیار فلكه كششی در اثر فرسایش دارد

(1)

ضریب اصطكاك بین طنابهای فولادی روی فلكه كششی (رانش)

f

(1)

ضریب اصطكاك بین طنابهای فولادی و شیارها

(1)

زاویه شیارهای V در فلكه كشش (رانش)

زاویه شیارهایی كه برش زیرین دارند با شیارهای نیم دایره فلكه كشش (رانش)

قطر طنابهای فولادی كشش (رانش)

d

قطر فلكه كشش (رانش)

D

mm

تعداد طنابهای فولادی

n

(1)

فشار معین طنابهای فولادی در شیارهای فلكه كشش

P

N/mm2

نیروی ایستایی وارد بر طنابهای فولادی از سمت كابین روی فلكه كششی ، وقتی كه كابین در پایین ترین تراز با ظرفیت اسمی قرار دارد

T

N

زاویه پیچ و تماس طنابهای فولادی روی فلكه كششی

rad

سرعت طنابهای فولادی در ارتباط با سرعت اسمی كابین

Vc

m/s

تنش كمانشی وارد بر ریلهای راهنما ناشی از عملكرد ترمز ایمنی

N/mm2

كمیت ها به ترتیبی كه در متن آمده است

نماد

یكا

سطح مقطع ریل راهنما

A

(mm)2

ضریب كمانشی

ω

(1)

ضریب لاغری

(1)

ضریب جذب تابشی دستگاه اندازه گیری

a

%

ضریب تبدیل برای اندازه گیری تابش

F

(1)

نسبت بین كوچكترین و بزرگترین ابعاد ورودی درب مورد آزمون

L

(1)

قطر ورودی درب مورد آزمون

Z

m

شدت تابش در فاصله یك متری

W1

W/cm2

شدت تابشی كه در فاصله ای مساوی نصف قطر ورودی درب مورد آزمون اندازه گیری می شود.

W2

W/cm2

عرض كل درب مورد آزمون

l

m

عرض آزاد برای ورود درب مورد آزمون

E

m

تعداد لنگه های درب مورد آزمون

nv

(1)

جرم كل مجاز

(P+Q)1

kg

سرعت ایجاد عكس العمل در گاورنر

V1

m/s

انرژی جذب شده توسط یكی از دو ترمز ایمنی

K ,K1 ,K2

J

ارتفاع سقوط آزاد

h

m

جرم لازم برای فشردگی كامل فنر ضربه گیر

cr

kg

فشردگی نهایی فنر

F1

m

حداكثر فاصله بین نگهدارنده های ریلهای راهنما

Lk

mm

شعاع گردش(ژیراسیون)

I

mm

· فلكه كششی یا رانشی كه در جاهای مختلف استفاده شده اند و منظور فلكه ای است كه به توسط موتور گیر بكس سبب حركت آسانسور میشود.

(1) كمیت بدون واحد

4 - 3 اختصارات‌

درب‌ از نوع‌ F : دربی‌ كه‌ تمام‌ ویژگیهای‌ مقاومت‌ در برابر آتش‌ كه‌ در پیوست‌(ج‌-2) ذكر شده‌است‌ رابرآورده‌ میسازد.

درب‌ از نوع‌ S : دربی‌ كه‌ تنها بخشی‌ از ویژگیهای‌ مندرج‌ در پیوست‌ (ج‌-2) را دارا میباشد.

5- 5 حفاظت‌ از هر نوع‌ فضای‌ خالی‌ مستقر در زیر كابین‌ و وزنه‌ تعادل‌

5 - 5 - 1 ترجیحاً در زیر چاههای‌ آسانسور نباید فضایی‌ قابل‌ دسترس‌ افراد ،وجود داشته‌ باشد.

5 - 5 - 2 چنانچه‌ فضای‌ زیر چاهك‌ آسانسور در دسترس‌ اشخاص‌ قرار داشته‌ باشد ،كف‌ چاهك‌ باید تحمل‌ حداقل‌ نیروی‌ 5000 نیوتن بر مترمربع را داشته‌ باشد ، همچنین‌ یكی‌ از دو شرط‌ زیر را داشته‌ باشد.

الف‌ - یا ستونی‌ صلب‌ و محكم‌ از زیر ضربه‌ گیر وزنه‌ تعادل‌، به‌ زمین‌ محكم‌ وصل‌ شود ویا

ب‌ - وزنه‌ تعادل‌ به‌ پاراشوت‌ (ترمز ایمنی‌ )مجهز باشد .

5 - 6 چاهی‌ كه‌ دارای‌ كابین‌ و وزنه‌ تعادل‌ متعلق‌ به‌ چندین‌ آسانسور یا آسانسور خدماتی‌ باشد .

5 - 6 - 1 در قسمت‌ پایین‌ چاه‌، بین‌ بخشهای‌ متحرك‌ كابین‌ یا وزنه‌ تعادل‌ آسانسورهای‌ مجاورباید دیواره‌ جداكننده‌ای‌ تعبیه‌ گردد، به‌ گونه‌ای‌ كه‌ از پایین‌ترین‌ نقطه‌ حركت‌ كابین‌ یا وزنه‌ تعادل‌ شروع‌ شده‌ و حداقل‌ تا 250 سانتیمتر بالاتر از كف‌ چاهك‌ امتداد یابد.

5 - 6 - 2 چنانچه‌ فاصله‌ بین‌لبه‌ سقف‌ كابین‌ و قسمت‌ متحرك‌ (كابین‌ یا وزنه‌تعادل‌ )آسانسورها یا آسانسورهای‌ خدماتی‌ مجاور هم‌ كمتر از 30 سانتیمتر باشد دیواره‌ جداساز مذكور در بند 5-6-1 ، باید در سراسر ارتفاع‌ چاه‌ با پهنای‌ مؤثر امتداد یابد. اندازه‌ پهنای‌ مؤثر باید حداقل‌ برابر پهنای‌ قسمت‌ متحرك‌ به‌ اضافه‌ 10 سانتیمتر در هر طرف‌ باشد.

5 - 7 فضای‌ بالاسری‌ و چاهك‌

5 - 7 - 1 فاصله‌بالاسری‌ آسانسورها با سیستم‌ محركه‌ كششی‌ (به‌ یادآوری‌ 3 در توضیحات‌ بند 5 مراجعه‌ شود).

5 - 7 - 1 - 1 - وقتی‌ وزنه‌ تعادل‌ روی‌ ضربه‌گیر فشرده‌ شده‌ قرار دارد، چهار وضعیت‌ زیر باید بطور همزمان‌ فراهم‌ شوند :

الف‌ - طول‌ ریلهای‌ راهنما كابین‌ باید حركت‌ آن‌ را به‌ مقدار اضافی‌ حداقل‌ برابر با (0.1+0.035 V2) برحسب‌ متر ، را تامین‌ نماید .

ب‌ - فاصله‌ عمودی‌ آزاد بین‌ بالاترین‌ نقطه‌ از سطح‌ سقف‌ كابین‌ كه‌ ابعاد آن‌ مطابق‌ با بند 8-13-1 (ب‌) میباشد (بجز مناطق‌ مربوط‌ به‌ بند 5-7-1-1 (پ‌)) و پایین‌ترین‌ نقطه‌ سقف‌ چاه‌ (شامل‌ تیركها و اجزای‌ مستقر در زیر سقف‌ چاه‌) باید حداقل‌ معادل‌ با (0.1+0.035 V2) بر حسب‌ متر باشد.

پ‌ - فاصله‌ خالی‌ پایین‌ ترین‌ نقطه‌ سقف‌ چاه‌ بر حسب‌ متر و :

1- بالاترین‌ تجهیزات‌ نصب‌ شده‌ در روی‌ سقف‌ كابین‌ بجز آنهایی‌ كه‌ در ردیف‌ 2 ذكر گردیده‌ ،باید حداقل‌ (0.3+0.035 V2) بر حسب‌ متر باشد .

2 - بالاترین‌ قسمت‌ كفشكهای‌ راهنما یا كفشكهای‌ غلطكی‌ مربوط‌ به‌ طنابهای‌ فولادی‌، و یا در صورت‌ وجود درهای‌ كشویی‌ عمودی‌، بخش‌ فوقانی‌ آنها باید حداقل‌ برابر (0.1+0.035 V2) بر حسب‌ متر،باشد.

ت‌ - در بالای‌ سقف‌ كابین‌ باید فضای‌ كافی‌ برای‌ جا دادن‌ مكعبی‌ یه‌ ابعاد حداقل‌ cm80 × cm60 × cm50 از یكی‌ از وجوه‌، موجود باشد. برای‌ آسانسورهای‌ با سیستم‌ تعلیق‌ مستقیم‌ (یك‌ به‌ یك‌) طنابهای‌ فولادی‌ و متعلقات‌ آنها می‌ توانند در این‌ فضا قرار گیرند به‌ شرط‌ آنكه‌ خط‌ مركزی‌ طنابهای‌ فولادی‌ از فاصله‌ 15 سانتیمتری‌ سطوح‌عمودی‌ مكعب ‌تجاوز نكند.

5 - 7 - 1 - 2 هنگامی‌ كه‌ كابین‌ روی‌ ضربه‌گیرهای‌ كاملا فشرده‌ شده‌ قراردارد، طول‌ ریلهای‌ وزنه‌ تعادل‌ میبایست‌ حداقل‌ طول‌ حركت‌ (0.1+0.035 V2) برحسب‌ متر را نیز تأمین‌ نماید.

5 - 7 - 1 - 3 هنگامی‌ كه‌ كاهش‌ سرعت‌ آسانسور طبق‌ بند 12-8 تحت‌ كنترل‌ باشد ، عدد 0.035 مذكور در بندهای‌ 5-7-1-1 و 5-7-1-2 را میتوان‌ در دو حالت‌ زیر كاهش‌ داد :

الف‌ - به‌ 1.20 برای‌ آسانسورهای‌ با سرعت‌ اسمی‌ كمتر از 4 متربرثانیه‌

ب‌ - به‌ 1.30 برای‌ آسانسورهای‌ باسرعت‌ اسمی‌ بیش‌ از 4 متربر ثانیه‌

درهیچ‌ حالتی‌ طول‌ محاسبه‌ شده‌ نباید از 25 سانتیمتر كمتر شود .

5 - 7 - 1 - 4 در آسانسورهایی‌ كه‌ زنجیر طناب جبران‌ ،مجهز به‌ مكانیزم‌ ضد پیچش‌ میباشد ،مقدار 0.035 V2

را میتوان‌ با اندازه‌ جابجایی‌ احتمالی‌ فلكه‌ ضد پیچش‌ ، به‌ اضافه‌ 1/500 طول‌ حركت‌ كابین‌ (طول‌ مسیر ) جایگزین‌ نمود، بشرطی‌ كه‌این‌ مقدار از 20 سانتیمتر كمتر نشود .

5 - 7 - 2 فاصله‌ هوایی‌ بالاسری‌ برای‌ آسانسورهای‌ بارانش‌ مثبت‌ (وینچی )

5 - 7 - 2 - 2 وقتی‌ ضربه‌ گیرهای‌ بالایی‌ توسط‌ كابین‌ كاملاً فشرده‌ می‌ شوند ،شرایط‌ زیر باید بطور همزمان‌ تأمین‌ گردد:

الف‌ - فاصله‌ آزاد عمودی‌ بین‌ سطوح‌ بالاترین‌ محل‌ روی‌ سقف‌ كابین‌ و پایین‌ترین‌ سطح‌ (شامل‌ تیركها و اجزاء مستقر در زیر سقف‌ چاه‌ و همراستای‌ كابین‌ ) باید حداقل‌ 10 سانتیمتر باشد .

ب‌ - فضای‌ خالی‌ بین‌ پایین‌ترین‌ سطح‌ از سقف‌ چاه‌ و :

1 - بالاترین‌ قسمت‌ تجهیزات‌ نصب‌ شده‌ بر روی‌ سقف‌ كابین‌ بجز موارد اشاره‌ شده‌ در ردیف‌ 2 زیر، باید حداقل‌ 30 سانتیمتر باشد .

2 - بالاترین‌ قسمت‌ كفشكهای‌ راهنما (لغزشی‌ یا غلطكی‌ ) و متعلقات‌ طناب‌ فولادی‌ و یا برآمدگی‌ها و یا قسمتهایی‌ از درهای‌ كشویی‌ عمودی‌ (گیوتینی‌ )در صورت‌ وجود ، باید حداقل‌ 10 سانتیمتر باشد .

پ - در بالای‌ سقف‌ كابین‌ باید فضای‌ كافی‌ برای‌ جا دادن‌ مكعبی‌ یه‌ ابعاد حداقل‌ cm80 × cm60 × cm50 از یكی‌ از وجوه‌، موجود باشد. برای‌ آسانسورهای‌ با سیستم‌ تعلیق‌ مستقیم‌ (یك‌ به‌ یك‌) طنابهای‌ فولادی‌ و متعلقات‌ آنها می‌ توانند در این‌ فضا قرار گیرند به‌ شرط‌ آنكه‌ خط‌ مركزی‌ طنابهای‌ فولادی‌ از فاصله‌ 15 سانتیمتری‌ سطوح‌عمودی‌ مكعب ‌تجاوز نكند.

5 - 7 - 2 - 3 در صورتی‌ كه‌ كابین‌ روی‌ ضربه‌گیرهای‌ كاملا فشرده‌ قرار گرفته‌ ،در صورت‌ وجود وزنه‌ تعادل‌ طول‌ ریل‌ آن‌ باید حركتی‌ به‌ اندازه‌ 30 سانتیمتر را نیز تأمین‌ نماید

5 - 7 - 3 چاهك‌

5 - 7 - 3 - 1 چاهك‌ پایین‌ ترین‌ قسمت‌ چاه‌ است‌ كه‌ كف‌ آن‌ باید صاف‌ و تقریبأ تراز باشد ، به‌ استثناء نقاطی‌ كه‌ ضربه‌گیرهاو پایه‌ریلها و وسایل‌ مكش‌ آب‌ نصب‌ شده‌اند .

5 - 7 - 3 - 2 اگر دری‌ بجز درب‌ طبقات‌ ، برای‌ دسترسی‌ به‌ چاهك‌ موجود باشد ، باید با بند 5-5-2 مطابقت‌ نماید. چنانچه‌ عمق‌ چاهك‌ از 250 سانتیمتر تجاوز نماید ، بشرط‌ آنكه‌ طرح‌ ساختمان‌ امكان‌ آنرا بدهد ،وجود چنین‌ دری‌ نیز باید پیش‌بینی‌ گردد. اگر هیچ‌ نوع‌ دسترسی‌ به‌ چاهك‌ موجود نباشد باید در درون‌ چاه‌وسیله‌ ای‌ دائمی‌ ( نردبان‌ یا پله‌ ) تعبیه‌ گردد تا از پایین‌ترین‌ طبقه‌ در دسترس‌ ،رفتن‌ به‌ كف‌ چاهك‌ با ایمنی‌ مقدور باشد . این‌ وسیله‌ نباید در مسیر حركت‌ تجهیزات‌ آسانسور قرار گیرد .

5 - 7 - 3 - 3 زمانی‌ كه‌ كابین‌ روی‌ ضربه‌ گیرهای‌ كاملا فشرده‌ قرار دارد، شرایط‌ زیر باید بطور همزمان‌ فراهم‌ باشد:

الف‌ - باید در چاهك‌ فضای‌ كافی‌ حداقل‌ ، برای‌ قرارگیری‌ مكعبی‌ به‌ ابعاد cm100 × cm60 × cm50 بر روی‌ یكی‌ از وجوهش‌، موجود باشد.

ب‌ - فاصله‌آزاد بین‌ كف‌ چاهك‌ و:

1 - پایین‌ ترین‌ بخش‌ كابین‌ بجز آنها كه‌ در ردیف‌ 2 در زیر آمده‌ ،باید حداقل‌ 50 سانتیمتر باشد .

2 - پایین‌ ترین‌ قسمت‌ كفشكهای‌ راهنمای‌ ترمز ایمنی‌ (غلطكی‌ یا لغزشی‌ )، یعنی‌ زیر در یا بخشهایی‌ از درهای‌ كشویی‌ عمودی‌ باید حداقل‌ 10 سانتیمتر باشد .

5 - 7 - 3 - 4 رعایت‌ موارد زیر در چاهك‌ الزامی‌ است‌ :

الف‌ - كلیدی‌ كه‌ با بازشدن‌ در چاهك‌ جهت‌ توقف‌ و نگهداشتن‌ آسانسور ،در دسترس‌ باشد، و از لحاظ‌ ایمنی‌ حالت‌ روشن‌ و خاموش‌ كلید باید مشخص‌ باشد (بند 15-7 ملاحظه‌ شود ).

همچنین‌ این‌ كلید باید با شرایط‌ مقررات‌ بند 14-2-2-3 مطابقت‌ نماید.

ب‌ - وجود یك‌ پریز الكتریكی‌ (بند 13-6-2 )

5 - 8 كاربرد انحصاری‌ چاه‌ آسانسور

فضای‌ چاه‌ باید منحصراً برای‌ آسانسور باشد و نباید حاوی‌ كابلها و ابزار و چیزهای‌ دیگر باشد،مگر برای‌ خود آسانسور . اما چاه‌ ممكن‌ است‌ دارای‌ سیستم‌ گرمایش‌ خاص‌ خود باشد ، این‌ گرمایش‌ نباید بطور مستقیم‌ از آب‌ داغ‌ و بخار تأمین‌ شود. همچنین‌ هر گونه‌ ابزار كنترل‌ و تعدیل‌ باید بیرون‌ از چاه‌ قرار گیرد .

5 - 9 روشنایی‌ چاه‌ :

چاه‌ باید به‌ روشنایی‌ دائمی‌ الكتریكی‌ مجهز باشد بطوریكه‌ در اثناء تعمیرات‌ یا سرویس‌ ، حتی‌ زمانیكه‌ همه‌ درها بسته‌اند روشن‌ باشد . این‌ روشنایی‌ باید توسط‌ یك‌ لامپ‌ در حداكثر 5/0 متری‌ از بالاترین‌ و پایین‌ ترین‌ نقاط‌ چاه‌ و در میان‌ چاه‌ نیز در هر حداكثر 7 متری‌ یك‌ لامپ‌ ، به‌ شرط‌ آنكه‌ این‌ تعداد لامپ‌ روشنایی‌ كافی‌ ایجاد نمایند ، تأمین‌ گردد. اگر حالت‌ خاص‌ بند 5-2-1 برقرار باشد و اگر وجود روشنایی‌ الكتریكی‌ در مجاور چاه‌ ، روشنایی‌ كافی‌ در آن‌ بوجود آورد، تمهیدات‌ فوق‌ ضرورتی‌ نمی‌یابند.

یادآوریهای‌ بند 5

یادآوری‌ 1 - ارزیابی‌ نیروهای‌ وارده‌ عمودی‌ در هنگام‌ عملكرد ترمز ایمنی‌

نیروی‌ (N) كه‌ بر هر ریل‌ در هنگام‌ عمل‌ ترمز ایمنی‌ وارد می‌ آید را می‌ توان‌ از فرمولهای‌ زیر بطور تقریبی‌ برآورد نمود.

الف‌ - ترمز ایمنی‌ لحظه‌ای‌

1 - بجز نوع‌ غلطكی‌ P+Q))×25

2 - نوع‌ غلطكی‌ P+Q))×15

ب‌ - ترمز ایمنی‌ تدریجی‌ P+Q))×10

بطوریكه‌ :

P = مجموع‌ جرم‌ كابین‌ خالی‌ و جرم‌ قسمتی‌ از كابلهای‌ متحرك‌ و هر گونه‌ تجهیزات‌ آویزان‌ از كابین‌ (Kg)

Q = باراسمی‌ ( Kg )

یادآوری‌ 2 - ارزیابی‌ واكنش‌ در كف‌ چاهك‌ در زمان‌ عملكرد سیستم‌ ترمزایمنی‌ یا ضربه‌ گیرها . واكنش‌ ( N ) از روش‌ زیر محاسبه‌ میشود :

- در زیر هر ریل‌ راهنما :

10 برابر جرم‌ ریل‌ به‌ اضافه‌ واكنش‌ ( N ) در لحظه‌ عملكرد سیستم‌ ترمز ایمنی‌ . چنانچه‌ ریلهای‌راهنمامعلق‌ باشند محاسبه‌ نیروی‌ واكنش‌ در نقاط‌ اتصال‌ مشابه‌ با موردی‌ كه‌ ریلها در كف‌ چاهك‌ثابت‌ قرار دارند ، انجام‌ میگیرد .

- در زیر تكیه‌گاههای‌ ضربه‌ گیر كابین‌ : P+Q))×40

- در زیر تكیه‌گاههای‌ ضربه‌گیر وزنه‌ تعادل‌ : 40 برابر جرم‌ وزنه‌ تعادل‌ ( Kg )

یادآوری‌ 3 - نمودار بیشترین‌ فاصله‌ بالاسری‌ در مورد آسانسورهای‌ كششی‌ شكل‌ 3 شامل‌ نمودار این‌ فواصل‌ است‌ .

شكل‌ 3- نمودار فواصل‌ بالاسری‌ آسانسورهای‌ كششی‌

* حداقل‌ فاصله‌ بالاسری‌ قابل‌ قبول‌ وقتی‌ كه‌ حداكثر امكانات‌ مذكور در بند 5-7-1-3 بكار گرفته‌ شود .

** ناحیه‌ای‌ كه‌ مقادیر آن‌ براساس‌ محاسبات‌ بند 5-7-1-4 بدست‌آمده‌ و مربوط‌ به‌ آسانسورهایی‌است‌ كه‌دارای‌ قرقره‌ های‌ ضد پیچش‌ و انحراف‌ سیستم‌ جبران‌ میباشند. این‌ مقادیر به‌ طراحی‌ وسیله‌ ضد پیچش‌ در طول‌ حركت‌ آسانسور بستگی‌ داشته‌ و برای‌ سرعتهای‌ بیش‌ از m/s 3.5 ضروری‌ بوده‌ و برای‌ سرعتهای‌ كمتر نیز مجاز می‌باشد .

6 - موتورخانه‌ و محل‌ قرار گرفتن‌ فلكه‌ ها

6 - 1 كلیات‌

6 - 1 - 1 سیستم‌ محركه‌ ، تجهیزات‌ همراه‌ آن‌ و قرقره‌ها ، فقط‌ باید توسط‌ افراد آموزش‌ دیده‌ و مجاز قابل‌ دسترس‌ باشد ( تعمیركار - بازرس‌ - امدادگر )

6 - 1 - 2 سیستم‌ محركه‌ و تجهیزات‌ مربوطه‌ باید در اتاق‌ ویژه‌ای‌ با دیوارهای‌ محكم‌ و دارای‌ سقف‌ و درب‌ و یا دریچه‌ قرار گیرد.

6 - 1 - 2 - 1 استثناهایی‌ بر موارد الزامی‌ بالا :

6 - 1 - 2 - 1 - 1 ممكن‌ است‌ فلكه‌ های‌ هرزگرد در فضای‌ بالای‌ چاه‌ (در زیر سقف‌ ) نصب‌ شوند ، به‌ شرط‌ آنكه‌ در راستای‌ قطعات‌ روی‌ سقف‌ كابین‌ قرار نگیرند ،بطوریكه‌ در ایمنی‌ كامل‌ انجام‌ آزمایشها ،تعمیرات‌ ونگهداری‌ در سقف‌ كابین‌ و یا از بیرون‌ چاه‌ امكان‌پذیر باشد .با این‌ وجود نصب‌ یك‌ فلكه‌ هرزگرد (با تك‌ پیچش‌ یا دو پیچش‌ ) در راستای‌ سقف‌ كابین‌ بمنظور برگرداندن‌ طناب‌ فولادی‌ وزنه‌ تعادل‌ ، مجاز میباشد .

6 - 1 - 2 - 1 - 2 نصب‌ فلكه‌ رانش‌ در چاه‌ مجاز میباشد ،بشرطی‌ كه‌ :

الف‌ - آزمایش‌ هاو امور مربوط‌ به‌ نگهداری‌ بتوانند از موتورخانه‌ انجام‌ شوند.

ب‌ - مجاری‌ مابین‌ موتورخانه‌ و چاه‌ تا حدامكان‌ كوچك‌ باشند .

6 - 1 - 2 - 1 - 3 نصب‌ كنترل‌ كننده‌مكانیكی‌ سرعت‌ بالادر چاه‌ ،در صورتی‌ كه‌ آزمایشها و امور مربوط‌ به‌ نگهداری‌ از بیرون‌ چاه‌ انجام‌ شوند، مجاز میباشد.

6 - 1 - 2 - 1 - 4 جهت‌ جلوگیری‌ از وقوع‌ موارد زیر فلكه‌ های‌ هرزگرد و رانشی‌ داخل‌ چاه‌ باید مجهز به‌ حفاظ‌ ایمنی‌ باشند.

الف‌ - صدمات‌ وارده‌ به‌ بدن‌

ب‌ - خارج‌ شدن‌ طنابهای‌ فولادی‌ آویز از داخل‌ شیارهای‌ مربوطه ‌ ،در صورت‌ شل‌ شدن‌ .

پ‌ - وارد شدن‌ اشیاء خارجی‌ بین‌ شیارها و طنابها

6 - 1 - 2 - 1 - 5 وسایل‌ بكار رفته‌ باید بصورتی‌ باشد كه‌ مانع‌ عملیات‌ تعمیر و نگهداری‌ نشوند.باز و بسته‌ بودن‌ این‌ وسایل‌ فقط‌ در موارد زیر ضرورت‌ دارد :

الف‌ - تعویض‌ طنابهای‌ فولادی‌ .

ب‌ - تعویض‌ فلكه‌ها .

پ‌ - تراش‌ مجدد شیارها.

6 - 1 - 2 - 2 سیستم‌ محركه‌ و متعلقات‌ مربوطه‌ و فلكه‌ ها را می‌ توان‌ در محلهایی‌ كه‌ برای‌ اهداف‌ دیگری‌ نیز در نظر گرفته‌ شده‌ است‌ نصب‌ نمود، (محلهایی‌ چون‌ پشت‌ بام‌ كه‌ قابل‌ دسترسی‌ هم‌ باشند)مشروط‌ به‌ آنكه‌ حد فاصل‌ آنها را با سایر تجهیزات‌ بوسیله‌ دیواره‌ای‌ به‌ ارتفاع‌ حداقل‌ 180 سانتیمتر با درب‌ قابل‌ قفل‌ شدن‌، جدا شده‌ و حداقل‌ فضای‌ مورد نیاز برای‌ موتورخانه‌ را داشته‌ باشد.(به‌ بند 6-3 مراجعه‌ شود).

6 - 1 - 2 - 3 از موتورخانه‌ یا اطاق‌ فلكه‌ هایا محلهایی‌ كه‌ در بند 6-1-2-2 به‌ آن‌ اشاره‌ شد نباید بجز برای‌ آسانسور استفاده‌ دیگری‌ نمود. عبور كانالها ،كابلها، ویا ملزوماتی‌ غیر از آنچه‌ مورد استفاده‌ آسانسور است‌ مجاز نمیباشد.

در عین‌ حال‌ جای‌ دادن‌ وسایل‌ زیر در این‌ محلها مجاز میباشد:

الف‌ - وسایل‌ وابزار آلات‌ تعمیرات‌ آسانسور یا پله‌ برقی‌ .

ب‌ - تجهیزات‌ خنك‌ كننده‌ یا گرم‌ كننده‌ با آب داغ به استثناء بخار.

پ‌ - سیستم‌ اعلام‌ یا اطفاء حریق‌ با خصوصیات‌ :

1 - عملكرد در درجه‌ حرارت‌ بالا

2 - مناسب‌ تجهیزات‌ الكتریكی‌ با دوام‌ طولانی‌ مدت‌

3 - محافظ‌ مناسب‌ در مقابل‌ ضربات‌ احتمالی‌.

6 - 1 - 2 - 4 موتورخانه‌ باید ترجیحاً در بالای‌ چاه‌ قرارگیرد .

6 - 2 محل‌ ورود

6 - 2 - 1 راه‌ عمومی‌ برای‌ ورود به‌ موتورخانه‌ و محل‌ فلكه‌ ها باید :

الف‌ - دارای‌ وسیله‌ روشنایی‌ دائمی‌ مناسبی باشد.

ب‌ - تردد از آن‌ تحت‌ هر شرایطی‌ با ایمنی‌ كافی‌ و بدون‌ نیاز به‌ داخل‌ شدن‌ در محوطه‌ های‌ خصوصی‌ فراهم‌ باشد.

راههای‌ دسترسی‌ به‌ موتور خانه‌ و خود ورودیها باید حداقل‌ 180 سانتیمتر ارتفاع‌ داشته‌ باشند.در صورت‌ وجود پاخور با ارتفاع‌ كمتر از 40 سانتیمتر این‌ اندازه‌گیری‌ از كف‌ به‌ عمل‌ میاید.

6 - 2 - 2 بطور كلی‌ بهتر است‌ دسترسی‌ اشخاص‌ به‌ موتور خانه‌ و محل‌ فلكه‌ ها ترجیحاً از طریق‌ پله‌ ها انجام‌ گیرد، و چنانچه‌ نصب‌ راه‌پله‌ امكان‌ پذیر نباشد، استفاده‌ از نردبان‌ تحت‌ شرایط‌ زیر ضروری‌ میباشد :

الف‌ - در معرض‌ خطر لغزش‌ و واژگون‌ شدن‌ نباشند.

ب‌ - در موقع‌ قرار گرفتن‌ در محل‌ زاویه‌ ای‌ بین‌ 70 و 76 درجه‌ با افق‌ داشته‌ باشند ،مگر اینكه‌ بصورت‌ ثابت‌ بوده‌ و ارتفاعشان‌ از 150 سانتیمتر كمتر باشد.

پ‌ - باید منحصراً بمنظور چنین‌ استفاده‌ای‌ بوده‌ و همواره‌ در مجاورت‌ محل‌ دسترسی‌ نگهداری‌ شوند ، پیش‌بینی‌های‌ لازم‌ به‌ این‌ منظور ضروری‌ میباشد.

ت‌ - نزدیك‌ به‌ انتهای‌ نردبان‌ باید یك‌ یا چند دستگیره‌ كه‌ بسهولت‌ قابل‌ دسترسی‌ باشند قرار گیرد .

ث‌ - پیش‌بینی‌ نقاط‌ اتصال‌ قبل‌ از گذاشتن‌ نردبان‌ باید صورت‌ گیرد .

6 - 2 - 3 روشهایی‌ برای‌ بالابردن‌ تجهیزات‌ سنگین‌ در زمان‌ نصب‌ و تعویض‌ آنها در صورت‌ لزوم‌ ،پیش‌ بینی‌ شود، بگونه‌ ای‌ كه‌ انجام‌ این‌ عمل‌ با ایمنی‌ كامل‌ و بدون‌ استفاده‌ از پله‌ ها صورت‌ گیرد .

6 - 3 سازه‌ ساختمان‌ و تجهیزات‌ موتورخانه‌ ها

6 - 3 - 1 پایداری‌ مكانیكی‌ ،كف‌ سازی‌ ، عایق‌ بندی‌ صوتی‌ .

6 - 3 - 1 - 1 موتورخانه‌ هاباید بشكلی‌ ساخته‌ شوند كه‌ به‌ اندازه‌ كافی‌ در برابر بار و نیروهایی‌ كه‌ بطور معمول‌ در معرض‌ آن‌ قرار دارند، مقاوم‌ باشند و از مواد با دوامی‌ كه‌ تولید گرد و خاك‌ نكنند ، باشند.

6 - 3 - 1 - 2 كف‌ اتاقها باید از مواد غیر لغزنده‌ ساخته‌ شده‌ باشد.

6 - 3 - 1 - 3 در صورتیكه‌ وضعیت‌ ساختمان‌ ایجاب‌ نماید (برای‌ مثال‌ مكانهایی‌ مثل‌ منازل‌ ، هتلها ،بیمارستانها ، مدارس‌ و كتابخانه‌ ها)دیوارها و كف‌ و سقف‌ موتورخانه‌باید صداهای‌ ناشی‌ از عمل‌ آسانسور را جذب‌ نماید.

6 - 3 - 2 ابعاد

6 - 3 - 2 - 1 ابعاد موتورخانه‌ باید اجازه‌دسترسی‌ آسان‌ به‌ تجهیزات‌ داخل‌ آن‌ را بدهد ،و همچنین‌ ضمن‌ تأمین‌ ایمنی‌ پرسنل‌ ، سرویس‌ قطعات‌ بویژه‌ تجهیزات‌ برقی‌ را امكان‌ پذیر سازد. پیش‌بینی‌ موارد زیر ضروری‌ است‌ :

الف‌ - فضای‌ جلوی‌ تابلوهای‌ كنترل‌ و كابینتها:

این‌ فضا مطابق‌ زیر تعریف‌ می‌ شود :

عمق‌ فاصله‌ اندازه‌گیری‌ شده‌ از سطح‌ خارجی‌ كابینتها و پانلها حداقل‌ 70 سانتیمتر باشد.

این‌ فاصله‌ از محل‌ جلوترین‌ برآمدگی‌ (مانند دستگیره‌ها) ،به‌ 60 سانتیمتر تقلیل‌ میابد.

پهنا باید به‌ اندازه‌ پهنای‌ كامل‌ كابینت‌ و یا 50 سانتیمتر (هركدام‌ كه‌ بیشتر است‌ باشد).

ب‌ - فضایی‌ كه‌ ابعاد حداقل‌ cm 60 × cm 50 به‌ منظور سرویس‌ و بازدید قسمتهای‌ متحرك‌ درنقاطی‌ كه‌ ضرورت‌ دارد، و در صورت‌ نیاز راه‌اندازی‌ اضطراری‌ از آنجا صورت‌ میگیرد (12- 5 - 1) .

پ‌ - راههای‌ دستیابی‌ به‌ این‌ فضاها باید حداقل‌ دارای‌ پهنای‌ 50 cm باشند .در جاهایی‌ كه‌ بخشهای‌ متحركی‌ ندارد ، این‌ مقدار به‌ 40 cm كاهش‌ می‌ یابد .

6 - 3 - 2 - 2 در محلهای‌ تردد و كاركردن‌ ،ارتفاع‌ ناحیه‌ باز نباید از 180 سانتیمتر كمتر باشد

این‌ ارتفاع‌ از سطح‌ زیرین‌ نقاط‌ پلهای‌ سقف‌ تا نقاط‌ زیر اندازه‌گیری‌ میشود:

الف‌ - كف‌ منطقه‌ در دسترس‌

ب‌ - كف‌ منطقه‌ كاركرد

6 - 3 - 2 - 3 فاصله‌ باز عمودی‌ حداقل‌ 30 سانتیمتر بالای‌ اجزاء متحرك‌ ماشین‌ باید موجود باشد.

6 - 3 - 2 - 4 در صورتیكه‌ كف‌ موتورخانه‌ دارای‌ اختلاف‌ سطحی‌ بیش‌ از 50 سانتیمتر باشد ، پیش‌ بینی‌ راه‌ پله‌ یا پله‌ با نرده‌های‌ محافظ‌ ضروری‌ میباشد.

6 - 3 - 2 - 5 تورفتگی‌ های‌ به‌ عمق‌ بیش‌ از 50 سانتیمتر و عرض‌ كمتر از 50 سانتیمتر و همچنین‌ هر نوع‌ كانالی‌ كه‌ در كف‌ موتورخانه‌ باید پوشیده‌ شود .

6 - 3 - 3 درها و دریچه‌ ها

6 - 3 - 3 - 1 درهای‌ ورودی‌ باید حداقل‌ 60 سانتیمتر عرض‌ و 180 سانتیمتر ارتفاع‌ داشته‌ باشند و به‌ طرف‌ داخل‌ باز نشوند .

6 - 3 - 3 - 2 دریچه‌ ورودی‌ برای‌ عبور افراد مسئول‌ باید دارای‌ بازشو مفیدی‌ به‌ به‌ ابعاد حداقل‌ 80 cm × 80 cm بوده‌ و مجهز به‌ مكانیزم‌ متعادل‌ كننده‌ باشند (برای‌ سهولت‌ در باز كردن‌ دریچه‌ دارای‌ نیروی‌ متعادل‌ ساز باشند ). در تمام‌ دریچه‌های‌ دسترسی‌ باید در هر قسمت‌ از سطح‌ در ، در مقابل‌ نیروی‌ عمودی‌ N 2000 بدون‌ ایجاد تغییر شكل‌ دائمی‌، مقاوم‌ باشد. دریچه‌ها نباید به‌ سمت‌ پایین‌ باز شوند مگر آنكه‌ به‌ نردبانهای‌ جمع‌ شدنی‌ متصل‌ باشند .در صورت‌ استفاده‌ از لولا، باید از نوعی‌ باشد كه‌ نتواند از هم‌ جدا شوند . بایدپیش‌ بینی‌ های‌ لازم‌ برای‌ جلوگیری‌ از سقوط‌ اشخاص‌ و یا اشیاء (مانند نرده‌ گذاری‌ ) برای‌ زمانی‌ كه‌ دریچه‌ باز است‌ ، صورت‌ گیرد .

 

http://kingelevator.blogfa.com/post-55.aspx

صفحات جانبی

نظرسنجی

    لطفاً نظرات خود را درمورد وبلاگ با اینجانب در میان بگذارید.(iman.sariri@yahoo.com)نتایج تاکنون15000مفید و 125غیرمفید. با سپاس


  • آخرین پستها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :