برق. قدرت. کنترل. الکترونیک. مخابرات. تاسیسات.

دایره المعارف تاسیسات برق (اطلاعات عمومی برق)

یك موتور ساده جریان مستقیم از چهار قسمت اصلی زیر تشكیل شده است .

1- قطبهای مغناطیسی

2- هادیها

3- كموتاتور

4- جاروبك

در موتور ساده هادیها از طریق كوموتاتور و جاروبكها به یك منبع جریان مستقیم متصل می شود در اینصورت جریانی از هادیها عبور كرده و در نتیجه به هادیها نیرویی وارد میشود و آنها به حركت در می آیند.

نحوه ایجادحرکت در موتور ساده: در صورتیكه از یك كلاف تك حلقه كه بین قطبهای یك مغناطیس قرار دارد جریان الكتریكی عبور كند به بازوی سمت راست نیروی به سمت بالا و به بازوی سمت چپ نیروی بسمت پایین وارد می شود با وارد شدن دو نیروی مختلف الجهت به دو طرف كلاف طبیعی است كه كلاف حول محورش شروع به دوران خواهد نمود یعنی وارد آمدن زوج نیرو موجب ایجاد گشتاور لازم شده است.در این موتور ساده اگر صفحه كلاف عمود بر خطوط میدان مغناطیسی قرار گیرد به آن گشتاوری وارد نمیشود در ضمن كه گشتاور وارد شده نیز دامنه یكنواخت ندارد برای رفع شدن این معایب می بایست تعداد كلافها و تیغه های كوموتاتور را افزایش داد كلافها در زاویه های مختلف قرار می گیرند و با هم توسط تیغه های كوموتاتور سری می شوند.

ساختمان ماشینهای جریان مستقیماجزاء تشكیل دهنده ماشینهای جریان مستقیم را میتوان به صورت زیر دسته بندی كرد:

1- قسمت ساكن شامل قطبها و بدنه

2- قسمت گردان (آرمیچر)

3- مجموعه جاروبك و جاروبك نگهدارها

هر كدام از قسمتهای فوق بطور خلاصه توضیح داده می شود

1- اجزاء ساكن ماشینهای جریان مستقیم: قسمتهای ساكن جریان مستقیم شامل اجزاء زیر هستند:

الف- قطبهای اصلی

ب- قطبهای كمكی

ج- بدنه

- قطبهای اصلی: وظیفه این قسمت تامین میدان مغناطیسی مورد نیاز ماشین است. قطبهای اصلی خود شامل قسمتهای زیر می باشد:

- هسته قطب: از ورقه های فولاد الكتریكی به ضخامت حدود 5/0 تا 65/0 میلی متر با خاصیت مغناطیسی قابل قبول تشكیل می شود.

- كفشك قطب: شكل قطب به نحوی است كه سطح مقطع كوچكتر برای سیم پیچ اختصاص داده می شود و قسمت بزرگتر كه كفشك قطبی نام دارد سبب شكل دادن میدان مغناطیسی و سهولت هدایت فوران مغناطیسی به فاصله هوایی می شود.

- سیم پیچ تحریك: یا سیم پیچ قطب اصلی كه دور هسته قطب پیچیده می شود، برای جریانهای كم باید تعداد دور سیم پیچ تحریك زیاد باشد و سطح مقطع آن كم و برا ی جریانهای زیاد تعداد دور كم برای سیم پیچ لازم است و با سطح مقطع زیاد

- قطبهای كمكی: قطبهای كمكی در ماشینهای جریان مستقیم از هسته و سیم پیچ تشكیل می شوند، هسته قطبهای كمكی را معمولاٌ از فولاد یكپارچه می سازند. سیم پیچی قطبهای كمكی نیز با تعداد دور كم و سطح مقطع زیاد پیچیده می شوند.

- بدنه: قطبهای اصلی، كمكی، جاروبك نگهدارها روی بدنه ماشین محكم می شوند و بوسیله ماشین روی پایه اش نصب می گردد. قسمتی از بدنه را هسته آهنی تشكیل می دهد كه برای هدایت فوران مغناطیسی قطبهای اصلی و كمكی بكار می رود .

2- قسمت گردان یا آرمیچر: در ماشینهای جریان مستقیم قسمت گردنده را القاء شوند یا آرمیچر می نامند كه از اجزاء زیر تشكیل شده است:

الف- هسته آرمیچر

ب- سیم پیچی آرمیچر

ج- كلكتور یا یكسوكننده مكانیكی

د- محور

ﻫ- پروانه خنك كننده 

- سیم پیچی آرمیچر: از كلافهای مشابهی تشكیل می شود كه با الگوی مناسب تهیه و در شیارها قرار می گیرد سیم پیچی آرمیچر مبتنی بر اصول فنی بوده و از طراحی ماشینهای جریان مستقیم تبعیت می كند.

- كلكتور: از تیغه های مسی سخت كه توسط میكا نسبت به یكدیگر و محور ماشین عایق شده اند تشكیل می شود.

- محور: محور آرمیچر ماشینهای جریان مستقیم باید از فولادی تهیه گردد كه خاصیت مغناطیسی آن كم اما استحكام آن زیاد باشد. انتخاب كردن محور ضعیف خطر آفرین بوده و ممكن است در مواقع بروز خطا سبب انهدام كلی ماشین گردد. 

- پروانه خنك كننده: پروانه خنك كننده سبب تهویه و ازدیاد عمر مفید ماشین میشود

3- جاروبك و جاروبك نگهدارها: وظیفه جاروبك نگهدار قرار دادن صحیح جاروبك روی تیغه های كلكتور است جاروبكها قطعاتی از جنس زغال یا گرافیت می باشند كه برای گرفتن جریان از كلكتور یا دادن جریان به آن استفاده می شود.

همانطور كه قبلا اشاره شد سیم پیچی آرمیچر مبتنی بر اصول فنی خاص می باشد كه در طراحی آن به نكات مهمی از قبیل استحكام مكانیكی، الكتریكی و حرارتی با عمر مفید و عادی حدود 20 سال حداكثر گشتاور و جریان و ولتاژ با حداقل نوسانات جرقه كم بین زغال و كلكتور و صرفه جویی در مواد اولیه باید توجه كرد.

بسته به نیاز كلافها می توانند بطور سری یا موازی یا تركیبی از این دو به همدیگر وصل می شوند.

این موتورهای خطی و دی سی بدون جاروبک هم بسیار جالب هستند که توصیه می کنم، حتماً مطالعه شود. باز هم جز سرفصلهای درس ماشین مخصوص رشتۀ برق قدرت می باشد. و در آدرس های زیر اطلاعات کاملش همراه با شکل موجود است.

http://kavir3.persiangig.com/SM%208.pdf

http://kavir3.persiangig.com/SM%209.pdf

صفحات جانبی

نظرسنجی

    لطفاً نظرات خود را درمورد وبلاگ با اینجانب در میان بگذارید.(iman.sariri@yahoo.com)نتایج تاکنون15000مفید و 125غیرمفید. با سپاس


  • آخرین پستها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :